AKS

Trybuna stadionu AKS-u w Chorzowie mieściła kilka tysięcy widzów. Gdy AKS grał z Ruchem trudno było tam znaleźć wolne miejsce.

Foto: Śląska Biblioteka Cyfrowa

Kolejne miejsce w Chorzowie, którego wygląd na przestrzeni ostatnich lat zmienił się całkowicie (tak jak opisywany w poprzednich odcinkach rynek i jego okolice) to okolice tzw. AKS-u. Dziś znajduje się tam supermarket Carrefour, a jak było kiedyś?
Otóż znajdowało się tam prawdziwe centrum sportowe. Składało się ono z dwóch boisk piłkarskich z bieżniami lekkoatletycznymi z prawdziwego zdarzenia, boiska do piłki ręcznej, dwóch basenów (jeden z kilkumetrową wieżą do skoków) i czterech kortów tenisowych.

AKS 1

Tak wyglądało wejście na stadion w okresie międzywojennym. Po wonie niewiele się zmieniło.

Foto: Śląska Biblioteka Cyfrowa
To właśnie tam uczyłem się pływać (Fala powstała dopiero w latach 60.) i grać w tenisa. Swoją pierwszą rakietę tenisową kupiłem także na obiekcie AKS-u. Na prezentowanym zdjęciu widoczne są drzwi pod trybuną, gdzie za parę złotych można było kupić używany sprzęt. Nowy był bardzo drogi więc na początek rodzice kupili mi właśnie taką nieco przechodzoną rakietę. Korty były ze wszystkich stron otoczone wysokimi drzewami więc nawet w upalne dni grało się tam znakomicie. Nauka zaczynała się oczywiście od odbijania piłki na ścianie, a na kort trener wpuszczał jedynie tych, którzy już mieli za sobą kilkutygodniowy trening.
Główny stadion miał znakomitą bieżnię, zresztą lekkoatletyka (i piłka ręczna kobiet) stanowiły o sile tego klubu. To właśnie stąd wywodziła się znakomita sprinterka Halina Richter- Górecka, która przywiozła z olimpiady w Tokio (1964) złoty medal, a z olimpiady w Rzymie (1960) medal brązowy. W obydwu przypadkach wchodziła w skład sztafety 4×100 metrów. Była na czterech olimpiadach (trzykrotnie w barwach Polski i raz w reprezentacji RFN). Właśnie dlatego, że w 1965 roku opuściła Polskę przez wiele lat mówiono o niej niewiele, a jej sukcesy pomijano.
Z kolei gwiazdą sekcji tenisowej była przez wiele lat Danuta Wieczorek-Szwaj. Ma ona na koncie m.in. kilkadziesiąt tytułów mistrzyni kraju, a także awans do półfinału juniorskiego Wibledonu.
Obiekty AKS-u powstały w okresie międzywojennym. Wtedy był to Stadion Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego. W jego skład, poza wymienionymi już obiektami, wchodziły jeszcze hala pływacka, boisko do krykieta, plac do musztry oraz natryski i szatnie.
Dziś z tego wspaniałego, pełnego sportowców obiektu pozostało jedynie mocno okrojone boisko do piłki ręcznej, które zimą zamieniane jest na lodowisko. Ej, łza się w oku kręci…

Komentarze (17):

  1. masco

    1- W okresie m/wojennym był to największy obiekt sportowy w „okolicy” b.szeroko rozumianej
    czyli RP . Po 45-tym nadal palmę pierwszeństwa dzierżył ,rozgrywano na tym obiekcie
    również zawody zużlowe . Za karę więc ,że się nie chciał spalić ,pomimo dwukrotnych
    skutecznych prób , w latach dziewięćdziesiatych z okazji 100 – lecia , Go rozebrano/sprzedano
    , a „jubileusz” /stypę odprawiano na erzatz obiekcie Chorzowianki – na które sciagnięto
    oczywiście cepów ze stolycy .Troska wadzy o sport , a obiekty sportowe w szczególności
    trwa nadal .W tej chwili na rozkładzie : K-ce Astrów – korty i trochę dalej stadion po Gwardii !
    W kolejce Start K-ce ,Murcki i Janów .

      1. Tak niy colkiym - ale tysz prawie chorzowiok

        Witom Pana Redaktora!
        Pora dni miol Pan odymie spokoj – ale inksze terminy mie poczimaly.
        Pokopol ech trocha w mojym archiwum, i popytol bylych kolegow. Co do TCh, to jest miyndzy nami roznica 7 lot – Pan robiol matura w 1973 – jo trocha wczesni – w rok millenium. Pamjyntom dostali my skuli tego nawet ekstra dyplom.
        Pozdrowiom!

    1. Peter Posor

      Witom, kto zno ten obiekt to moze powiedziec ze byl to najladniejszy obiekt na Slasku spedzilem tam moje
      mlode lata bylem aktywnym zawodnikiem tego klubu ,chcial bym kontakt z osobami ktore znali ten obiekt
      oraz nasz rodzinny Chorzow. Pozdrawiam Peter Posor

  2. RoBercik

    A zaraz obok Stadtpark i miejskie ogrodnictwo. Duuuzo historii, ciekawej.

    Przy okazji: w Królewskiej Hucie wielokrotnie bywali na byzuchu pruscy prominenci, w tym np. w 1906 kaizer W II, a na samym Ryjdnbergu 3-4 królów i cesarzy (akurat KWII niy). I nie ma nawet najmniejszej tabliczki.
    Podczas gdy nam sie opowiada kolorowe bajki o krótkim tranzycie obcego króla, w drodze do Wiednia, tzn. do ratowania Austrii (czyli nas wtedy).
    Oficjalna polska historiografia, to jeden wielki wieczny 19wieczny hollywood, szczególnie jesli chodzi o slaska historie.

    1. Tak niy colkiym - ale tysz prawie chorzowiok

      Witom Chorzowiokow!
      Cysorz Wilhelm Zwo bol wielkim fanym techniki. Bestosz rajzowol wiela po swojym cysarstwie, coby prziglondac sie przy rozmajitych nowosciom technicznym. Niy ino bywol we Königshütte i przemyslowy okolicy, ale i pora razy u Kruppa w Essen (nawet ros pojechol z Bahnhofu do huty swjyzo zbudowanom sztrasynbankom). Do tego tysz osobiscie ciepol flacha szampana, jak szify wodowali (stocznia Germania we Kiel nalezala tysz do Kruppa).
      Otwjyrol tysz drogi wodne – kanaly i sluzy, kere boly wtedy tonim sposobym wozynio wyngla (a nazot rudy), ze Zaglymbio Ruhry.
      Ale niy to ech chciol naszkryflac.
      Fto ze chorzowiokow, kerym historia lezy na sercu, znot mozno slady, kere potwiyrdzom teoria, co malysz Adolph von Menzel (1815-1905), robiol szkice do obroza Eisenwalzwerk /Walcownia we Krolewski Hucie (1875), we hucie w Königshütte?
      Bo jak niykerzy piszom, obros tym bol zamowiyniy skuli 50 jubilyjuszu Heckmannschen Fabriken (z Berlina), a jak jo wjym Märkisch-Schlesischen Maschinenbau und Hütten-Aktiengesellschaft niy nolezol do Heckmanna.

      1. RoBercik

        „slady, kere potwiyrdzom teoria, co malysz Adolph von Menzel (1815-1905), robiol szkice do obroza Eisenwalzwerk /Walcownia we Krolewski Hucie (1875), we hucie w Königshütte?” – Niy kapuja, to akurat je zicher. Mom kilka ksionszek/albumów na tyn tymat.

        Co do zamówiynia, okazji, tla abo kontekstu, to musza pokartkowac, loboczymy.

        1. Tak niy colkiym - ale tysz prawie chorzowiok

          Witom RoBercik!
          Jak bys bol tak dobry – ciepnij mi jedyn tytul jakigos opracowania, kaj o tym stoji – tak dlo wlasny ciekawosci.
          Bo kejsik, jak ech godol z jednym ze berlinski Nationalgalerie, to tak jakby postawiol on znak zapytania, eli tyn obros „robiony” bol w realiach Königshütte. W spisach Nationalgalerie figuruje tyn obros jako:…Das Eisenwalzwerk (Moderne Cyclopen)….
          Pozdrowiynia!

    1. Hubert

      „Walcowanie żelaza” – ja, Eisenwalzwerk, ale dodatkowy tytul (albo przedluzenie tytulu): „Moderne Cyklopen” (czasami w róznych tekstach myleni z tytanami (pracy)).

  3. agaa

    Witam.
    Czy jest może jakieś zdjęcie, jak wyglądał „zjazd” do Wolki koło poczty przed zbudowaniem estakady?
    Pamiętam, że tramwaj strasznie tam zgrzytał..

  4. Tak niy colkiym - ale tysz prawie chorzowiok

    Witom w szlustydziyn!
    Dziynkuja za informacje o v. Mentzlu.
    Musza jednak pedziec, co niy to ech sie myslol dowjedziec. Mozno moje pytanie bolo niy tak, jak sie nolezalo, napisane.
    Kejsik jedyn z mojich sztudyntow (co wiedziol, co ech je Gornoslonzok – czego niy ukrywom) zapytol, eli je jako mozliwosc coby znojsc dokumynty, co tyn obros bol bes Menzle we Königshütte malowany.
    Bo w koncu malowol go prawie czi lata (1872 – 1875), a w tych latach mjyszkol jusz w Berlinie.
    Cza pedziec, co my szukali we archiwach Stiftung Preußischer Kulturbesitz i inkszych – ino, moc dokumyntow spololo sie jak Berlin bol bombardowany (tysz i pora obrazow Menzla), a potym – jak prziszlo „wyzwolynie”, to fto wjy wiela archiwarow wylondowalo w Rosji.
    Tosz ech myslol, co mozno w archiwach Krolewski Huty/Chorzowa, abo mozno w Muzeum cojs sie znojdzie. Moje reszrsze w archiwum miejsikym niy daly rezultatu, bo jak ech sie tym tymatym zajmowol, bolo ciynczko dostac pozwolynie na badania archiwariow niymieckich (na wiela sie uchowaly) na Gornym Sloncku. Nawet, choc ech miol prosba rektora mojij wtedy uczelni (Privatuniversität Witten).
    Niy, coby ta sprawa mie grzola za pazurami – bo tak po prowdzie, to nawet w miyndzyczasie niy wjym, jak sie tyn sztudynt nawywol – ale bardzo by bolo pjyknie, kejby szlo pedziec, co dowod na to, co Menzel bol w Königshütte je – na prziklad wpis w ksiyndze gosci hotelu Reden (abo cojsik podobnego).
    Pozdrowiom!

  5. Tak niy colkiym - ale tysz prawie chorzowiok

    Witom Chorzowiokow i Hajduczokow!
    Spomniol mi sie – jeszcze jedyn obrozek z mojich chorzowskich lot – kery pewnie i Panu Redaktorowi niy bol obcy.
    Tym razym – dojs daleko od Rynku.
    Jak sie wylaziolo z banhowu, i szlo koncek wele muru (na wjyrchu bol peron), to po prawy skryncol tramwaj ku Chorzowowi Miasto. A na lewo – pod mostym szlo sie ku miejscu, kaj my ze technikum mieli praktyka – ku koksowni Hajduki.
    Niyciekawo ulica konczola sie bramom, kaj werkszuc wpuszczol na teryn koksowni. Niy wjym jusz – ale tak mi sie zdo, co bola to jakos boczno brama.
    Pamjyntom malo z tych czasow – ale – co my byli pora kolegow z klasy, to my boznowali jak sie dalo.
    No I co pamjyntom – duzo pracownikow – niy zawsze starych wiekiym – bolo bez zymbow I wosow na gowie. W tyn czas czowiek sie niy myslol – co mozno – praktykowany bez nich sposob pranio rzeczy we “solwyntnafcie” – abo inaksi mjyszance toluolu I inkszych piersciyniowcow – no I wdychanie oparow – dowalo tyn efekt.
    Ale widac wtedy zodyn sie tym niy przejmowol.
    Pozdrowiom!

  6. Peter Posor

    Witom,kto znol stadion AKS u to moze powiedziec ze byl to najfajniejszy obiekt na slasku,spedzilem tam moje
    mlodziencze lata bylem aktywnym zawodnikiem Aks u .Chcial bym kontakt z wszystkimi osobami znajacymi
    ten obiekt oraz nasz rodzinny Chorzow. Pozdrawia Peter Posor

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.

*