Miesięczne archiwum: Luty 2015

Amsterdam Arena, 19 luty, 35. minuta szpilu, dwadziesty meter. Arkadiusz Milik ustawiōny zadkiym do bramki przeciwnika przijmuje bal… Kōmu w tym mōmyncie wyłōnczyli sztrōm, tyn forgot mo czego żałować… Ale spokojnie. Emocje dopiero bydōm w tym tydniu. Haja ȏ pilot miydzy fanami fusbalu i „M jak miłość” gwarantowano!

Przed czwortkiym w polskich mediach sztyjc godało sie ȏ słabszej formie Ajaksu i Milika. Grocz z Tychōw jednak zaś skludziōł kibicōw Legii na ziymia. Arek spamiyntoł sie w idyalnym mōmyncie. Piyrszo brama latoś i piyrszo w karierze klupniynto Legii. Musi smakować, pra?

1:0. Ajaks zrobiōł piyrszy mały krok do awansu. Samek, jednak trza pedzieć ofyn, że trocha pōmōgło tyż im szczynści, a raczyj darymne, durś rozłōnaczōne cylowniki snajperōw Wojskowych. Ȏkozało sie jednak, że wojsko, kiere szczylo „kole a wele” tyż poradzi być groźne. Frank de Boer ȏ tym wiy, beztōż musi tera wykōmbinować jak pōmōc Legiōnistom utrzimać ich skutyczność, tak co po szpilu w Warszawie bydymy mieli piyrszego Ślōnzoka w 1/8 Ligi Europy.

Kiery jeszcze tamek zōndzie? W Lidze Europy sztyjc jes jeszcze trzech „ślōnskich Italokōw” z Mediolanu, Turynu i Rzymu. Sprawa awansu wszyndzij ȏtwarto, bo wszyjscy swoji piyrsze szpile porymisowali. Nojlepij mo Inter Łukasza Podolskigo, kiery wywiōz z Glasgow cynny wynik 3:3. Łukasz niystety w tym szpilu niy zagroł. W Turynie groł za to, i to jak zawsze piyrsze skrzipki, fusbalista z Jastrzymbio. Po rymisie 2:2, „Kapitan Glik” w Bilbao bydzie już musioł pokludzić swoich kōmpli do wygranej. W podobnej sytuacji jes AS Roma. W Rotterdamie trza bydzie atakować. Łukasz Skorupski chytoł ȏstatnio cołki szpil, a przi straconej bramce ni mioł nic do godki. Ȏbadōmy co pokoże w czwortek.

A po drodze Liga Majstrōw… Tamek już ni mōmy tak bogato. Łukasz Piszczek to jedyny ślōnski reprezyntant. We wtorek zagro w Turynie z Juve.

Paczcie tam jako chopy!

 

Piyrszo kolejka w 2015 zaro prziniōsła nōm „małe derby”. Ruch Chorzōw pokōnoł u sia sōmsiodōw zza miedzy. Piast Gliwice doł se wklupać dwie bramki, a sōm do heftu syndzigo dociepoł yno pora kartek, w tym jedna czerwōno. Co wy na to? Kto je z tego bardzij rod? Czy Wojciech Korfanty bōłby tera dumny? I w kōńcu co pedziołby na to, kieryś z potōmkōw Mieszka I?

Kōmyntatorzy szportowi czynsto używajōm roztomańtych skrótōw myślowych, szportowych metafor i uproszczyń. Tōż w jynzyku Szpakowskigo czy Borka sobotni szpil mōglibymy nazwać spotkaniym ślōnskich powstańców z Piastami. Godo to dużo i nic…

Historio klubu bywo fest zakorzyniōno w kibicowskij tożsamości. Zakłodany przez powstańcōw ślōnskich Ruch ȏd poczōntku stoł w ȏpozycji do bardzij pronimieckich 1. FC Kattowitz, czy AKS-u Chorzōw. Dzisiej u kibicōw Ruchu pamiynć ȏ powstańcach sztyjc je żywo. Niebiescy idyntyfikujōm sie tyż fest ze ślōnskościōm. Na trybunach czynsto widzi sie żōłto-niebieski fany, a maskotkōm klubu je gōrnoslōnski oreł.

Nazwa klubu z Gliwic ofyn podkreślo polskość klubu, kiery zakłodali repatrianci z Kresōw Wschodnich. Struktura społeczności Gliwic, tak jak w reszcie przemysłowej czynści Gōrnego Ślōnska, fest sie wyfyrlała. Jednak do dzisiej fol kibiców Piasta raczyj ȏdcino sie ȏd kojarzynio ich z Hanysami.

A kto w sobota lotoł za balym? „Powstańczo-gōrnoślōnski” Ruch wystawiōł yno trzech synkōw urodzōnych na Gōrnym Ślōnsku, tela samo co „Kresowo-piastowski” Piast. Bywało lepij… Poru Ślōnzokōw Niebiescy w ȏstatnich latach wypuściyli jednak w świat.

Wychodzi na to, że nojlepij „swoich” prōmuje tryner Piasta. Ángel Pérez García posłoł na boisko w sobota aż trzech groczy z Hiszpanii. Mono w kierymś ś nich płynie piastowsko krew? Wiynkszego znaczynio to ni mo. Wymarłym Piastōm chyba i tak downo jedno kto dzisio gro w Gliwicach. Zresztōm ōni tyż niy roz krojcowali sie w sojuszniczych małżyństwach za granicōm.

Co prziniōs weekend? Ślōnskich wyczynōw na Zachodzie niy za wiela. Brama Sobiecha do Hannoveru i debiut Soboty w 2. Bundeslidze to wszyjsko ô czym werci sie spōmnieć. Puchar Afryki wygrywo Wybrzeże Kości Słōniowej. Ale ślōnskich akcyntōw to tamek ani jo niy poradza znolyź. Tym razym pojadymy trocha z inkszej bajki, kiero zaczyno sie ôd jednego fusbalisty z Burgundii…

„Tyś je z Polski?  Żelen/Żelę. Znosz chopa?”

„Żelę? Niy znōm żodnego Żelena.”

„Dyć ōn u nos groł, w Auxerre. Dobry zawodnik!”

„Jeleń?”

„Ah Oui. Bien sûr.”

Gynał rok tymu jedyn z moich burgundzkich kōmpli z boiska pokozoł mi, że Irek Jeleń to do kibicōw AJ Auxerre sztyjc fest ważno i dobrze spōminano postać. W 2009 r. uznali go na dyć tamek za klubowego grocza sezōnu. Niż kupiyło go Lille, majster Francji, zdōnżōł naklupać tela bramek, że wloz do dziesiōntki nojlepszych snajperōw klubowych w szpilach ligowych.

Zgodniecie kto w tej klasyfikacji kludzi? Toć, to Andrzej Szarmach. Grocz z Gdańska, kiery jednak kariera rozwinōł w Górniku Zabrze. 94 bramy pana Andrzeja to do dzisiej niypobity rekord w Auxerre.

Bez pomocy Hanysōw wynik Szarmacha mōgby jednak niy być tak piykny. Na poczōntku lot 80-tych było ich tamek dwóch. Renōma naszym zaczōn wyrobiać już w 1978 Józef Klose, ôjciec  obecnego majstra świata, Mirka. Niyskorzij, w tym samym roku co Szarmach (1980), w drużynie pokozoł sie tyż Henryk Wieczorek i niy bōł to jakiś boroczek, kiery stoł w kōńcie, inacy niy dorobiōłby sie tak wartko ôpaski kapitana.

Spōmniani fusbaliści we Francji zaistnieli po 30 roku życio. Pryndzyj na Zachōd udało sie wyjechać ich młodszymu kamratowi po fachu. W 1987 r. AJ Auxerre było już tesno za Ślōnzokami i skludziōł 26-letnigo Waldka Matysika, kiery po 3. placu na Mundialu z Polskōm (1982), w fusbalowym świecie już niy bōł jednak bele kim.

Ôd 2011 żodyn z naszych w Auxerre sie niy pokozoł, a klub gro teroski w Ligue 2. Eźli jaki Ślōnzok by niy poratowoł?

Czworty z Mali w 2002 r., trzeci z Wybrzeżym Kości Słōniowej w 1994 i drugi z Tunezjōm w 1996. Do kōmpletu brakowało Henrimu yno majstra. Niystety to jeszcze niy tera. Latoś Kasperczak niy poprawi swoich nojlepszych wynikōw w Pucharze Narodōw Afryki. Jego Orły jadōm już du dōm chcioż niy przegrały na turnieju żodnego szpilu. Zdecydowało losowani.

Przepisy Afrykańskij Federacji Fusbalowej, w przipadku stanu durś rymisowego miyndzy dwōma ekipami, kiere grajōm ȏ awans w grupie, kożōm przekludzić losowani. Dwie kulki, dwie karteczki, trocha hercklekotōw i hneda okozuje sie kto „lepij rzykoł”. Niy wszyjscy jednak majōm w zocy telki knify do wynojdywanio „lepszych”. Tryner z Zobrzo (podobnie jak selekcjoner Gwinei), ofyn godoł już przedtym niż ȏrganizatorzy zafyrlali kulki, że z duchym szportu mu to niy gro. W jego mieście telki losowania kojarzōm sie jednak lepszy…

Z cufalym bywo rozmańcie. Inksi fusbaliści z Zobrzo miywali wiyncyj szczynścio niż Henri. Na dyć to dziynki słynnymu ciepniynciu mōnetōm Górnik wloz do Finału Pucharu Zdobywcōw Pucharōw w 1970 r. Hajnel w tym czasie groł jednak w Stali Mielec, a koszulki Grubiorzy niy oblyk nigdy, ale to raczyj niy to wpłynyło na jego ȏpinio ȏ wspōmoganiu sie „ślepym losym” w fusbalu.

Nad tōm kwestiōm fol szpecōw zastanowiało sie już w 1968, kej Euro wygrały Włochy, ale w pōłfinale tak samo blisko awansu bōł ich rywal, ZSRR. Tym razym wyciepany do luftu bezzałogowy obiekt furgajōncy niy prziniōs chwały Sowietōm. Lōndowani mōnety prziniōsło na Wschodzie telki rozczarowani jak na bezrok Apollo 11…

Problym mōnety rozhajcowoł 2 lata niyskorzij spōmniany Górnik i jeszcze w pamiyntnym 1970 nimiecki syndzia Karl Wald zapropōnowoł po roz piyrszy coby w telkich sytuacjach decydowała serio elwrōw. Projekt wloz ȏd nowego sezōnu.

Cufal cufalym, ale lepszy jak decyduje boisko. Niy yno synki z Mali sie samek zgodzōm…