Miesięczne archiwum: Maj 2015

25 maja… Imiyniny Weneranda? Średnio popularno impreza. Dziyń Wyzwolynio Połedniowego Libanu? Niy naszo bojka. Miyndzynarodowy Dziyń Mlyka? Yno kaj sam fusbal? 114. Gybōrstag River Plate Buenos Aires? Chyba tyż kōnsek za daleko. Kalyndorz Wikipedii znojduje poraset powodōw do fajrowanio na kożdy dziyń roku. Kej podziwōmy sie jednak yno na nojnowszo historio ślōnskigo fusbalu odpowiydź na tytułowe pytani bydzie już prostszo. Cofiymy sie beztōż gynał 10 lot do zadku…

25 maja 2005. Finał Ligi Majstrōw. 19 stopni Celsjusza, wilgotność luftu 78 %, niebo wyklarowane, niy mroczy sie, ale na dworze już cima. Na murawie Stadiōnu Olimpijskigo Atatürk jedyn chop zachowuje sie jednak tak choby forgot chyc piznōł mu na dekel. Tańcuje od słupka do słupka, fyrlo biodrami, macho rynkami i wygino kolana. Bezmała dobry torman musi mieć trocha „sjechane z godzin”, przinajmij tak dycki godały stare fachmany.

Starszym kibicōm Liverpoolu spōmino sie w tym mōmyncie serio elwrōw z finału 1984 i pamiyntne „spaghetti legs” ich pofyrtanego tormana. Bruce Grobbelaar tak rychtyk wtedy żodnego elwra niy chyciōł, ale jego „ruchy ożyroka” chyba trocha pōmōgły majtnōnć sie dwōm groczōm Romy, bez co majstrym ôstali „The Reds”. Jednak do bohatyra z 2005 roku Bruce i tak mo na noc…

Nazot w Stambule. Rozōnaczōny ruchami tormana, Serginho już klupnōł Pōnbōczkowi w ôkno. Hneda po nastympnym tańcu wyszpanowany torman brōni szlag Pirlo. Słychać coroz wiynksze klupani. Hercklekoty praje 70 tys. ludzi. Do bala idzie Andrij Szewczenko i zaroski wszyjsko je jasne. Jakby to pedzieli w Anglii: „fantastic save by Dżezi Dudek”. Liverpool piōnty roz nojlepszym klubym Europy.

To bōł szczyt kariery Dudka, a za jednym szlagiym fusbalowe wydarzyni dekady na Ślōnsku i w Polsce. We włoskich dyskotykach pokozoł sie „Dudek dance”, a Angliki ekstra zrychtowali pieśniczka ô tormanie ze Szczygłowic. Sie dzioło! Zaś kieby niy nasz synek…

Przikro ôbudzić sie pora dni po finale Ligi Majstrōw i kapnōnć sie, że przespało sie szpil. Hneda dowiy sie ô tym niyjedyn z wos. Latoś już posprzōntane i to ni ma wic! Jo tyż spamiyntoł sie za niyskoro, a szkoda bo bezmałaś było na co zaglōndać. W fusbalowym finale Ligi Majstrōw kobiyt 1 FFC Frankfurt pokōnuje PSG 2:1.

14 maja 2015 roku, 92. min. finałowego szpilu Ligi Majstrōw. Po szlagu Mandy Islacker polsko tormanka PSG, Kasia Kiedrzynek wyciōngo bal z siatki. A kaj Ślōnzoczki? Szwarnoty i fusbalowej grajfki naszych dziołchōw w finale niystety ni mōgli my podziwiać. Nasze frelki sztyjc chyba wolōm bardzij „kobiyce” dyscypliny. Chocioż kieby sie uprzeć ślōnski akcynt zawsze kaś sie znojdzie, beztōż zaś pobawiymy sie w detektywōw…

Sztoperkōm w ekipie frankfurckij je Peggy Kuznik. Eźli poza „tradycyjnym ślōnskiym mianym”, Peggy z naszym regiōnym niy łōnczy coś jeszcze? Na dyć światowe cyntrum Kuźnikōw kōncyntruje sie kaś wele Rybnika i Wodzisławia Ślōnskigo. To tamek znojdymy nojwiyncyj ludzi z telkim nazwiskiym. Ciynżko pedzieć czy Peggy, abo keryś z nij familie, kaś wele Rybnika chocioż kiedyś przejyżdżoł. Fusbalistka urodzōno je w Brandynburgii. To rejōn, w kery Ślōnzoki masowo kludziyli sie już w XIX w. Fol ludzi ze wschodnich kōnskōw rajchu emigrowało wtedy na Zachōd po lepsze życi w ramach „Ostfluchtu” (citanio ze wschodu).  Jakiś Kuźnik mono tyż spakowoł tasze…

Styknie fandzolynio. Do kōnkretōw. Dyć jeszcze niydowno Ślōnsk w babskij Lidze Majstrōw mioł forgot kōnkretno reprezyntacjo. Jeszcze w 2013 Unia Racibórz walczyła tamek w fazie pucharowej. Niyskorzij klub ôroz sfurgnōł na zol. Unitki musiały dać se pokój nawet z polskōm ekstraligōm. Jak niy wiadomo ô co sie rozchodzi, tōż wiadōmo… Skuli braku spōnsorōw, klub kery pryndzyj bez 5 lot 5 razy mioł majstra, durś rozōnaczōł sie na poczōntku 2014.

Doczkōmy sie jeszcze tej Ligi Majstrōw na Ślōnsku? Jo chyba i tak bardzij wierza w dziołchy niż w chopōw…

Przaja tymu! Eźli już hneda kōmputerowe myszki niy bydōm goreć ôd prziciskanio tego knefla po nastympnych przegranych Legii? Robota nad ślōnskōm wersjōm popularnej zajty internecowej nabiyro szwōngu. Na razie Legia przegrywo, a jo już tera „przaja tymu” i bez prziciskanio słynnego niebieskigo knefla.

Mało kiedy trefi mi sie pedzieć coś takigo ô polskij ekstraklasie, ale tym razym ofyn prziznōm: doprowdy robi sie ciekawie. A dō mie jeszcze ciekawsze je to co kulo sie po moimu. Legia poległa z Poznaniokami i zrobiyła wielki krok do zadku na drōdze po majstra. W tabeli kludzi teroski Lech. Yno kaj sam w tym wszyjskim nasi i z czego tak rychtyk cołki Ślōnsk dzisio je rod?

Sprawa zdałoby sie prosto. Złoto zasada. Wygrać moge kożdy bele niy Warszawioki. To na dyć fest ważny kōnsek tożsamości ślōnskigo kibica fusbalu. Antagōnizm Ślōnsk-Warszawa niy wżōn sie z luftu. Jego szczyty trefiyły chyba na ôstatni dekady PRL-u, kej kwitnōł procedyr powoływanio Ślōnzokōw do służby wojskowo-fusbalowej w Warszawie. W latach 90-tych haja rozhajcowoł jeszcze finał rozgrywek 1993/94, w kerym Legii po fest kōntrowersyjnym szpilu udało sie zrymisować z zdekōmpletowanym przez arbitra Górnikiym 1:1, co dało wojskowym majstra.

Potym sytuacji kōnfliktowych było mynij, skiż tego że ślōnski ekipy mało kiedy biyły sie już z Legiōm ô nojwyższe place w tabeli. Ôstatni tytuł majstra na Ślōnsk pojechoł w 1989 roku (Ruch). Ôd tego czasu fest sie pomiyniyło. Hneda Układ Warszawski sie rozōnaczōł (1991), radziecki wojska wykludziyły sie do sia (1993) , polsko armio tyż „schudła”, ale wojskowo Legia na wolnym rynku se poradziyła i ôd tego czasu wygrała liga już 6 razy. Gorzij zmiany gospodarcze odbiyły sie na ślōnskich grubach i hutach, a co za tym idzie kōndycji naszych klubōw. Zero majstrōw…

Jakby sie niy dziwać sztyjc kludzymy. Górnik i Ruch majōm po 14 tytułōw. Legia yno 10. I niych tak na razie bydzie. Cyk i pyrsk! Przaja tymu!

Ekstraklasa rozōnaczōno na poły. Ô majstra gro już yno 8 ekip (w tym Górnik!). Reszta moge do samego kōńca szpilać ô utrzimani. Po podziale punktōw szanse zaś sie wyrownały. Emocji przibydzie. Tego’ście jeszcze niy widzieli! Nojlepsi z nojlepszych. Nojtwardsi z nojtwardszych. Nojwyzgerniejsi z nojwyzgerniejszych. Hneda zaszczyrkajōm kości i pyrsknie krew! Zapowiado sie haja stulecio… a kaj tam… tysiōnclecio, forgot!

Niy, to ni ma zapowiydź kibolskij ustawki. Po prostu bez lekkigo podrasowanio emocji nikiedy je biyda coś do porzōndku zareklamować. Wiy ô tym niyjedyn dziynnikorz szportowy. Tym bardzij szpec ôd boksu, kiery w ôstatni weekend musioł sztyjc fandzolić ô pierōn wiy kierej w ôstatnich latach „walce stu-/tysiōnc-lecio”. Po poru szlagach w gowa czas jednak leci inacy. Wiecznie mody człowiek pora stuleci poradzi szporować na pyndzyjo w ringu.

W fusbalu niy zawsze je tela czasu, beztōż grocze tym bardzij potrzebujōm porzōndnej motywacji. Bez godki przido ōna sie Grubiorzōm. Górnik stoi tera przed chacharskōm pokusōm leberki. Plan minimum zrobiōny. Spadek niy grozi. W klubie ôd downa bardzij liczy sie płynność finansowo niż nowe tytuły, skuli kierych trza byłoby sie smykać na szpile kaś fōrt na kōniec Europy. Poza tym stadiōn w przebudowie, ni ma kaj starych pucharōw trzimać (kōmōrnik jednak ich niy zebroł), a co dopiyro nowe… Mōm nadziejo, że sie myla i synki z Zobrzo jeszcze latoś w lidze nafyrlajōm.

Jak niy drużynowo to mono chocioż indywidualnie. Korōna snajpersko moge w kōńcu po 15 latach zaś trefić na Ślōnsk. Ôstatni Ślōnzok kiery zgarnōł tyn tytuł to Adam Kompała, grocz Górnika Zabrze z Rudy Ślōnskij. Teroski erbnōnć to pō nim moge Wodzisławiok, Kamil Wilczek. Zawodnik dopiyro 10. w lidze Piasta Gliwice po rundzie rewanżowej z 15. bramami jes nojlepszym snajperym Ekstraklasy. To ôd ôstatnigo szpilu w Łyncznej. Wilczek bajsnōł wtedy 2 razy, kiedy bajsnie zaś…?